Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Bezkręgowce. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Bezkręgowce. Pokaż wszystkie posty

sobota, 28 grudnia 2019

Edwardsia ivelli - ukwiał Ivell'a. Wymarły czy zapomniany?

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Parzydełkowce
  • Gromada: Koralowce
  • Podgromada: Koralowce sześciopromienne
  • Rodzina: Edwardsiidae
  • Gatunek: Edwardsia ivelli 
Widewater Lagoon rejon występowania Edwardsia ivelli 

Występowanie

Ukwiał występował endemicznie na terenie Widewater Lagoon w hrabstwie West Sussex(Anglia).

Siedlisko 

Błotniste zagłębienia w słonych lagunach i osłoniętych zatoczkach.

Ogólny opis

Ukwiały, do których należy Edwardsia ivelli, to niewielkie organizmy zwierzęce o osiadłym trybie  życia, przytwierdzone do podłoża przy pomocy tarczy czepnej o niedużej możliwości ruchowej. Ciało cylindryczne w postaci kolumny zakończonej czułkami, które zakończone są parzydełkami.

Edwardsia ivelli osiąga do 2 cm długości i 1,5 cm szerokości. Kolumna(periderm) smukła i przezroczysta. Gatunek posiada 12 czułek. 9 ułożonych zewnętrznie równolegle do podłoża, 3 wewnętrznie skierowane pionowo, często zawinięte nad otworem gębowym. Na przeźroczystych czułkach widać białe lub brązowe punkty, często tworzące pełne pierścienie. Tracza czepna pomarańczowa.

Dymorfizm płciowy

Przypuszczalnie gatunek rozdzielnopłciowy. Brak danych o różnicach między męskim, a żeńskim osobnikiem. 

Pożywienie

Drapieżnik. Żywi się prawdopodobnie mniejszymi organizmami morskimi.

Zachowanie

Gatunek należy do tzw. infauny, czyli gatunku przydennego, budującego nory. Jak inne ukwiały jest organizmem prowadzącym osiadły tryb życia, przytwierdzony do podłoża i posiada niewielkie możliwości ruchowe. Brak danych o ekologi tego gatunku.

Rozmnażanie

Brak danych. Przypuszczalnie podobnie jak spokrewnione ukwiały jest gatunkiem rozdzielnopłciowym. Zapłodnienie zewnętrzne w toni wodnej poprzez uwolnienie jajeczek i plemników. W wyniku zapłodnienia powstaje wolno pływająca planula, która wchodzi w skład planktonu. Następnie opada na dno tworząc osiadły polip.

Naturalni wrogowie

Brak danych.

Przyczyny wymarcia

Gatunek nie został zarejestrowany od 1983 roku. Podczas trzech badań skierowanych na potwierdzenie występowania tego gatunku, nie natknięto się na ani jednego osobnika. Gatunek jest jednak niewielkich rozmiarów oraz prowadzi skryty tryb życia, także możliwe że został niezauważony przez grupy badaczy.

W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat poziom wody w lagunie Widewater Lagoon ulegał drastycznym zmianą. Spadek poziomu wody spowodował wzrost jej zasolenia oraz odsłonięcie dużych terenów tego miejsca. Wskazując na ów zmiany środowiskowe, niektórzy ekolodzy sądzą iż gatunek mógł wymrzeć.

Przez IUCN Red List of Threatened Species klasyfikowany jako gatunek DD(brak danych).             

           

Systematyka, ewolucja i pokrewieństwo

Rodzaj Edwardsia liczy obecnie 141 gatunków występujących głównie na terenach przybrzeżnych morzach na całym świecie oraz budują małe norki gdzie przebywają. Wszyscy przedstawiciele mają 8 krezek(narząd utrzymujący narządy wewnętrzne).
Zachowane odbicie Mackenzia costalis. 

Ukwiały(Actiniaria) należą do rzędu organizmów które był już obecne w kambrze. Niestety ukwiały nie tworzą twardych struktur które mogłyby przetrwać w postaci skamieniałości, dlatego pozostałości ich występowania są odnajdywane bardzo rzadko. Do najstarszych znanych ukwiałów należy  Mackenzia costalis zachowany w postaci odbicia na łupkach z Burgess. Istniał w kambrze ok. 513-505 mln lat temu, osiadał na twardych powierzchniach, przypuszcza się że głównie były to pancerze ramienionogów.  


Bibliografia:
-http://www.habitas.org.uk/marinelife/species.asp?item=D13420
-https://www.marlin.ac.uk/species/detail/1140
-http://fossilworks.org/bridge.pl?a=taxonInfo&taxon_no=4788
-https://en.wikipedia.org/wiki/Mackenzia

środa, 29 maja 2019

Wąsoraczki - na ziarenku piasku


  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Wąsoraczki
  • Rząd: Mystacocaridida
  • Rodzina: Derocheilocarididae
  • Gatunek: Derocheilocaris angolensis, Derocheilocaris delamarei, Derocheilocaris hessleri, Derocheilocaris ingens, Derocheilocaris katesae, Derocheilocaris remanei, Derocheilocaris tehiyae, Derocheilocaris typica, Ctenocheilocaris armata, Ctenocheilocaris claudiae, Ctenocheilocaris enochra, Ctenocheilocaris galvarini, Ctenocheilocaris minor

Występowanie

Wąsoraczki są odnajdywane u wybrzeża obu Ameryk w tym w Zatoce Meksykańskiej, Afryki Południowej, Europie Południowej również w Morzu Śródziemnym i u wybrzeży Australii Zachodniej. Ich rozmieszczenie jest zapewne szersze, lecz brak szczegółowych badań i informacji o przedstawicielach tej gromady zwierząt.

Playa Ritoque, Chile(tu występują wąsoraczki)

Siedlisko 

Wąsoraczki zamieszkują strefę pływów u wybrzeży mórz i oceanów żyjąc w przestrzeni interstycjalnej piasku(przestrzeń między ziarnami piasku wypełniona wodą) na głębokości 20-30 cm. Ich występowanie na danym obszarze przypuszczalnie nie jest jednolite.

Ogólny opis

Wąsoraczki to małe skorupiaki pozbawiona karapaksu o długości zwykle nie przekraczającej 0,5 mm(największe osobniki nie przekraczały 1 mm). Ciało robaczkowate, wyraźnie segmentowane. Głowa pięciosegmentowa wyposażona w dwie pary czułek, której pierwsza jednogałęzista para(stanowiąca połowę długości ciała) jest skierowana do przodu, natomiast druga dwugałęzista skierowana jest zwykle do tyłu. Skorupiaki posiadają dwie pary szczęk i parę dwugałęzistych kończyno-podobnych żuwaczek. Tułów zwykle pięciosegmentowy, z jedną parą szczękonóży i czterema parami krótkich pereiopodiów. Beznogi sześciosegmentowy odwłok zakończony jest furką. Na ciele występuje włosowa struktura(szczecinka).

Dymorfizm płciowy 

Brak danych. Przypuszczalnie nie występuje.

Populacja i zagrożenia

Brak danych. Nie są klasyfikowane przez IUCN.

Pożywienie

Mikroalgi i bakterie żyjące na powierzchni ziaren piasku.

Zachowanie

Wąsoraczki bytują na powierzchni ziaren piasku. Do przemieszczania się używają drugiej pary czułków i żuwaczek oraz całego tułowia. Sprawnie poruszają się kiedy ziarna pisaku obecne są nad, jak i pod ciałem.

Rozród

Słabo poznany. Jest gatunkiem rozdzielnopłciowy. Jaja są uwalniane do wody, gdzie wyklute larwy stanowią faunę bentosu. Nie posiadają formy pływika(nauplius). Przechodzi przypuszczalnie rozwój prosty.

Długość życia

Brak danych.

Naturalni wrogowie

Brak danych. Z uwagi na środowisko życia osobniki dorosłe przypuszczalnie rzadko bywają ofiarami. Bentosowe larwy mogą stawać się pokarmem dla organizmów planktonożernych.

Znaczenie dla człowieka

Armillifer armillatus.jpg
Pasożytnicza wrzęcha Armillifer armillatus. 
Nie posiada większego znaczenia dla człowieka.

Systematyka, ewolucja i pokrewieństwo

Wąsoraczki należą do gromady skorupiaków do których zalicza się 2 rodziny(Ctenocheilocaris i Derocheilocaris) i 13 obecnie poznanych gatunków. 

Chthamalus stellatus.jpg
Kolonia pąkli Chthamalus stellatus z
gromady wąsonogów 
Wąsoraczki przez niektórych autorów klasyfikowane są jako podgromada Maxillopoda wraz widłonogami, workowcami, wąsonogami, tarczenicami, małżoraczkami, wrzęchami, Thecostraca i Tantulocarida. Wśród tych podgromad można także szukać najbliższych krewnych wąsoraczków.




Bibliografia:

   

niedziela, 11 marca 2018

Glenurus croesus - mrówkolew dziuplowy

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Owady
  • Rząd: Sieciarki
  • Rodzina: Mrówkolwowate
  • Gatunek: Glenurus croesus
Gatunek słabo poznany. Istnieje bardzo mało żródeł opisujących ów gatunek 

Ogólny opis

  • Zamieszkuje tereny Ameryki Południowej. Stwierdzony na terenie Argentyny i Paragwaju. Preferują obszary zalesione.
  • Przypuszczalnie imago osiąga wielkość ok. 5 cm długości ciała i rozpiętość skrzydeł stanowiącą podwójną wartość długości ciała. Ciało imago koloru czarnego, odnóża żółte. Przednia para skrzydeł przeźroczysta z ciemną tylną częścią na której widać dużą, jasną, nieregularną plamę. Wzdłuż skrzydeł ciągną się także kilkanaście mniejszych, ciemnych plam. Największa występuje w środkowej części skrzydeł. Tylna para skrzydeł także przeźroczysta z ciemną tylną częścią, lecz na niej znajdują się trzy jasne, mniejsze plamy. Brak oznaczeń w dalszej części skrzydła. Podobnie jak inne mrówkolwy larwa tego gatunku jest masywna, ze spłaszczoną głową i dobrze rozbudowanymi żuwaczkami.
  • Zachowania reprodukcyjne gatunku nie są znane. Przypuszczalnie podobnie jak spokrewnione gatunki larwy żyją w suchych zagłębieniach drzew, gdzie zakopują się w materiałach kałowych(np. po bytowaniu wiewiórek) i innych szczątkach dennych. Otwór taki musi być odpowiednio duży aby umożliwić swobodnych ruch larwy, a także nie dopuszczać do wypełnienia się wodą podczas opadów. Larwy żywią się termitami, mrówkami i innymi podobnej wielkości owadami. Zwykle czatują w bezruchu na ofiarę, choć mogą także podkopywać lub biegać za zdobyczą. Zdobycz chwyta dużymi żuwaczkami i wstrzykuje jej paraliżujący i trawiący enzym. Spokrewnione gatunki w stadium larwalnym żyją 1-2 lata, po czym budują kokon i przemieniają się w osobnika dorosłego. 
  • Dorosłe osobniki polują na mniejsze owady i ich larwy.

Mrówkolwowate to dość stara rodzina owadów, których przedstawiciele występowali już w dolnej kredzie ok. 122 mln lat temu(Babinskaiidae, Araripeneuridae), choć znaleziono szczątki owada z rzędu sieciarek(Minonymphites orthophlebes), który może być mrówkolwem, liczącego ok. 240 mln lat(początek triasu). Najbliżej spokrewnionymi taksonami z mrówkolwowatymi są żupałkowate(Ascalaphidae) oraz Nymphidae.

Dorosłe mrówkolwy są często mylone z ważkami, lecz łatwo je od siebie odróżnić. Mrówkolwy posiadają długie i maczugowato zakończone czułki. Czułki ważek są zwykle małe i bardzo smukłe.

Mrówkolwy znane są głównie z uwagi na metody polowań larw niektórych gatunków. Budują one lejkowate zagłębienie w piasku oraz czekają z rozsuniętymi żuwaczkami na jego dnie, aż nieostrożny owad(zwykle mrówka) wpadnie w pułapkę. Może obrzucać uciekającą ofiarę ziarnami piasku, aby zsunęła na dno. Pochwycona zdobycz zostaje sparaliżowana toksyną, która także trawi owada. Nie wszystkie larwy mrówkolwów używają pułapek, niektóre żyją na drzewach(np. dziuplach, mniejszych otworach i spróchniałych częściach), atakują przechodzącą ofiarę. Imago mrówkolwów jest także drapieżnikiem.

Do rodzaju Glenurus zaliczanych jest 12 gatunków.                 


Bibliografia:
-http://entnemdept.ufl.edu/creatures/misc/neuroptera/Glenurus_gratus.htm
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Mr%C3%B3wkolwowate
-http://fossilworks.org/bridge.pl?a=taxonInfo&taxon_no=313641
-https://en.wikipedia.org/wiki/Antlion

niedziela, 10 września 2017

Pseudocellus dissimulans - zakapturzony pająk

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Pajęczaki
  • Rząd: Kapturce
  • Rodzina: Ricinoididae
  • Gatunek: Pseudocellus dissimulans

Występowanie

Gatunek stwierdzony jedynie na terenie Salwador.

Siedlisko 

Ściółka wilgotnych lasów tropikalnych.

Ogólny opis

Kapturce to rząd bardzo małych pajęczaków, osiągających 5-10 mm długości ciała, posiadające dużą część odwłokową(prosoma) i nieco mniejszy głowotułów(opistosoma), dość mocno przypominając typowego przedstawiciela pająków(Araneae). Egzoszkielet kończyn i reszty ciała dość gruby. Charakterystyczną cechą kapturców jest występowanie u nich ruchomej płytki, zwanej kapturem(opuszczany i podnoszony nad głowę), osłaniającej otwór gębowy, wraz z ruchomymi szczękoczułkami. Nie posiadają oczu. Nogogłaszczki osiągają najmniejsze rozmiary z kończyn. Zakończone są małymi kleszczykami. Kolejne pary kończyn są wydłużone, zwłaszcza 2 para u samców, która służy miedzy innymi jako narząd kopulacyjny.

Pseudocellus dissimulans osiąga ok. 6,3 mm długości ciała.


Dymorfizm płciowy

 2 para odnóży samców jest wydłużona i przystosowana do przenoszenia spermatoforów.

Populacja i zagrożenia

Nie podlega klasyfikacji w stopniach zagrożenia. Populacja gatunku, z uwagi na jego wielkość, niemożliwa do oszacowania. Nie są znane zagrożenia dla przetrwania gatunku. 

Pożywienie

Drobne, mniejsze stawonogi, choć bardzo rzadko obserwuje się polujące lub konsumujące kapturce.

Zachowanie

Kapturce są drobnymi organizmami, które żyją głównie wśród liści w runie leśnym. Ich występowanie jest w dużej mierze zależne od wilgotności powietrza. Nogogłaszczki u kapturców pełnią  funkcję poznawczą oraz manipulują żywnością. Szczękoczułki służą głównie do pochwytywania zdobyczy. 2 para kończyn jest zwykle rozłożona, co pomaga wyczuć zbliżający się obiekt(np. drapieżnika). U samców pełni ona także funkcję narządu kopulacyjnego. Kapturce bardzo rzadko bywają obiektem badań.

Rozród

Słabo poznany. Samiec podczas kopulacji przenosi swoje spermatofory na samice przy pomocy wydłużonych kończyn II. Samica nosi jajeczka pod kapturem, aż do wylęgu larw. Larwy są samodzielne. Posiadają 3 pary odnóży(podobnie jak larwy roztoczy). Następnie larwa przechodzi stadium deutonimfy, która już bardziej przypomina osobnika dorosłego. Po kolejnych wylinkach pajęczak przechodzi do stadium dorosłego.

Długość życia

Brak danych.

Naturalni wrogowie 

Głównie większe stawonogi.

Podgatunki 

Nie wymienia się.

Znaczenie dla człowieka

Gatunek nie posiada szczególnego znaczenia dla człowieka.

Systematyka, ewolucja i pokrewieństwo

Obecnie poznano 58 gatunków z rzędu kapturców, choć z uwagi na małe rozmiary i bardzo rzadkie badania da ich temat, liczba gatunków jest zapewne o wiele większa. Większość gatunków zamieszkuje tereny Ameryki Południowej, choć pojedyncze gatunki stwierdzono także w Ameryce Północnej, natomiast przedstawiciele jednego rodzaju zamieszkują Afrykę(Ricinoides).

Co ciekawe pierwszym opisanym przedstawicielem rzędu kapturców był gatunek kopalny(Curculioides ansticii, choć opisany pierwotnie jako chrząszcz), który należy do najstarszego rodzaju kapturców zamieszkujących Ziemie w karbonie ok. 314-306 mln lat temu. Obecnie opisanych jest 16 gatunków kopalnych kapturców.

Pierwotnie kapturce uważano za przedstawicieli rzędu kosarzy(Opiliones) lub rząd ściśle z nim związany, później jednak zrezygnowano z doszukiwania się pokrewieństwa tych rzędów. Niektóre badania stwierdzają bliskie pokrewieństwo z rzędem Acari(roztocza) i  Ixodida(kleszcze), dając między innymi przykład że wszystkie wymienione rzędy pajęczaków w stadium larwalnym posiadają tylko 3 pary odnóż w przeciwieństwie do innych przedstawicieli. Inna hipoteza zakłada że kapturce mogą być krewnymi permskich kopalnych pajęczaków Trigonotarbida.

Bibliografia:
-https://thesmallermajority.com/2012/11/21/
-https://en.wikipedia.org/wiki/Ricinulei
-https://fr.wikipedia.org/wiki/Pseudocellus_dissimulans
-http://eol.org/pages/8312/overview
-http://fossilworks.org/bridge.pl?a=taxonInfo&taxon_no=211976

niedziela, 18 czerwca 2017

Littoraria flammea - czyżby wymarły jedynie w klasyfikacji

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Mięczaki
  • Gromada: Ślimaki
  • bez rangi: Littorinimorpha
  • Rodzina: Littorinidae
  • Gatunek: Littoraria flammea

Występowanie

Miejsce znalezienia okazów muzealnych zwykle określane jest jako "Chiny", a jedynie jeden okaz posiadał bardziej precyzyjnie określone miejsce odnalezienia "Szanghaj". W 2014 roku odkryto kilka żywych osobników na terenie północnego Szanghaju, oraz przy ujściu rzeki Jangcy(Szanghaj).

Siedlisko

Okryte w 2014 ślimaki zamieszkiwały słone mokradła pokryte sodówką Suaeda salsa(przypuszczalnie ściśle związany z owym gatunkiem), choć teren pokryty był także inwazyjnym gatunkiem spartyny Spartina alterniflora. Ślimaki odnajdywane były jedynie wśród łodyg sodówki.

Ogólny opis

Stosunkowo wąska, wysoka i spiralna muszla Littoraria flammea osiąga rozmiar do 2 cm długości. Szczyt muszli spiczasty. Otwór muszli owalny, w którym znajduje się do czterech brązowych pasów. Każdy zwój muszli lekko zaokrąglony, pokryty nieznacznie wypukłymi wręgami. Muszla koloru jasnożółtego, kremowego, pokryta brązowymi, skośnie skierowanymi pasami(9-10 szt.), ciągnącymi się wzdłuż całej skorupy.

Gatunek podobny do pokrewnego Littoraria melanostoma. Jednak muszla Littoraria melanostoma osiąga większe rozmiary(3,1 cm długości). Zwoje muszli niemal płaskie, w otworze muszli brak wzoru, natomiast cała muszla pokryta brązowymi, drobnymi plamkami. W 2014 roku na terenie miasta Wenzhou(prowincja Zhejiang) odkryto przypuszczalnie nowy gatunek(Littoraria aff. melanostoma), który łączy cechy obu ślimaków.

Dymorfizm płciowy

Brak danych.

Pożywienie 

Przypuszczalnie skórka(epiderma) roślin namorzynowych. Możliwe iż przystosował się do żerowania na roślinach endemicznych, lub jedynie na jednym gatunku sodówce Suaeda salsa.

Zachowanie 

Littoraria flammea jest ślimakiem słonowodnym, żerującym na powierzchni łodyg sodówki Suaeda salsa(przypuszczalnie przystosował się do żerowania tylko na tej roślinie). Może przebywać na wynurzonej części roślin, jeżeli wilgotność zachowywana jest na wysokim poziomie.

Rozmnażanie

Brak danych. Littorinidae są rozdzielnopłciowe, jajorodne. Przechodzą rozwój złożony z larwą trochoforą żyjącą od 3 do 10 tygodni.

Długość życia

Brak danych.


Naturalni wrogowie

Brak danych.

Przyczyny wymarcia

Gatunek został opisany naukowo po raz pierwszy przez chilijsko-niemieckiego zoologa Rodolfo Amando Philippi w 1847 roku na podstawie muszli, którą badacz otrzymał od ich kolekcjonera Louis'a Largilliert'a. Przypuszczalnie w późniejszych okresach do kolekcjonerów i muzeów docierały docierały muszle Littoraria flammea, których liczba przekraczała 42 okazy, wszystkie zebrane na początku XIX wieku. Wszystkie okazy zostały zebrane z terenów Chin, lecz tylko przy jednym egzemplarzu odnotowano bardziej precyzyjną lokalizację Szanghaj. Brak dalszych dowodów potwierdzających istnienie gatunku, doprowadziło iż ślimak Littoraria flammea został uznany w 1996 roku przez IUCN jako wymarły. 

W sumie 12 żywych osobników Littoraria flammea zostało znalezionych 22 sierpnia 2014 roku w dwóch miejscach na terenie Szanghaju(północne mokradła, oraz ujście rzeki Jangcy), co potwierdziło iż gatunek nadal nie wymarł. Za główne zagrożenia dla przetrwania Littoraria flammea uznaje się niszczenie siedliska życia, głównie poprzez zanieczyszczenie wód(Szanghaj i okolice, jedne z najbardziej zniszczonych terenów), oraz ekspansje obcych gatunków roślin takich jak Spartina alterniflora, które konkurują z endemicznymi gatunkami trzcin, sitowi i sodówek. Przypuszczanie jedynie te gatunki są wstanie zapewnić odpowiednie siedlisko życia ślimakowi.

Systematyka i pokrewieństwo

Liczba przedstawicieli rodzaju Littoraria nie jest ściśle określona. W zależności od autora waha się ona w granicach 37-46 gatunków, lecz tylko jeden gatunek Littoraria flammea uznawany jest za wymarły. Trzeba również zauważyć iż wiele gatunków ślimaków, które mogą należeć do rodzaju Littoraria, nie zostało zbadanych, ani określonych jako gatunek. Sam Littoraria flammea nieraz był traktowany jako forma Littoraria melanostoma, lecz badania mitochondrialne, oraz odkrycie formy o pośredniej anatomii Littoraria aff. melanostoma(obecnie traktowany jako forma geograficzna Littoraria melanostoma).

Przedstawiciele rodzaju Littoraria zamieszkują tropikalne rejony zachodniego Indo-Pacyfiku i wschodniego Pacyfiku. Zasiedlają zwykle tereny namorzynowe i słone mokradła, żywiąc się epidermą roślinną, okrzemką, glonami, czy drobnymi epifitami.


Bibliografia:
-https://academic.oup.com/mollus/article/81/3/313/1086834/Rediscovery-of-one-of-the-very-few-unequivocally

sobota, 3 czerwca 2017

Lepicerus inaequalis - milimetrowy chrząszcz

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Owady
  • Rząd: Chrząszcze
  • Rodzina: Lepiceridae
  • Gatunek: Lepicerus inaequalis

Występowanie

Gatunek występuje na terenie Meksyku(głównie stany Jalisco, Sinaloa i Zacatecas) i Kostaryki. Istnieje także kilka raportów z terenów Panamy.

Siedlisko

Gatunek zasilający piaszczyste brzegi strumieni.

Ogólny opis

Lepiceridae to rząd małych(ok. 2 mm długości ciała), bardzo podobnych do siebie(mała zmienność morfologiczna) chrząszczy, posiadających twarde, zesklerotyzowane ciało. Czułki są krótkie, buławkowate i 4-7 segmentowe. Elytry(pokrywy skrzydłowe) łódeczkowate, bruzdowate, mocno zarysowane, z 6 podłużnymi wygrzbieceniami(po 3 na każdą elystre) i jednym poprzecznym, szerokim wgłębieniem(środkowa część pokrywy). Przedplecze szerokie(o długości ok. 200 μm), wygrzbiecone. Strona brzuszna pokryta 7 sternumami. Larwa chrząszczy formalnie nie została opisana.

Lepicerus inaequalis osiąga długość ok. 1,5 mm. Posiada ciemnobrunatny kolor ciała.

Dymorfizm płciowy

Brak danych. Samiec posiada długi i smukły edeagus

Populacja i zagrożenia

Nie podlega klasyfikacji w stopniach zagrożenia. Populacja gatunku, z uwagi na jego wielkość, niemożliwa do oszacowania. Nie są znane zagrożenia dla przetrwania gatunku.

Pożywienie

Brak danych. Przypuszczalnie głównym źródłem pokarmu dla imago i larwy są glony i sinice.

Zachowanie 

Gatunek lądowego chrząszcza, żyjącego blisko brzegów.

Rozród

Przechodzi przeobrażenie zupełne. Nic więcej nie wiadomo na temat rozrodu Lepicerus.

Długość życia

Brak danych.

Naturalni wrogowie 

Brak danych.

Znaczenie dla człowieka

Gatunek nie posiada szczególnego znaczenia dla człowieka.

Podgatunki

Brak.

Systematyka, ewolucja i pokrewieństwo  

Rodzina Lepiceridae jest jedną z najmniejszych rodzin chrząszczy(Coleoptera), która obecnie obejmuje dwa rodzaje(Haplochelus i Lepicerus) i 4 gatunki(Lepicerus pichilingue, Lepicerus inaequalis, Lepicerus bufo i wymarły Haplochelus georissoides). Rodzina Lepiceridae jest także spotykana pod nazwą Cyathoceridae(a rodzaj na jej podstawie Cyathocerus). Rodzina Lepiceridae najczęściej jest klasyfikowana do podrzędu Myxophaga(z siostrzanymi rodzinami Torridincolidae, Hydroscaphidae i Sphaeriusidae), choć błędnie klasyfikowano je także do rodziny Georissidae(nadrodzina kałużnicokształtne) i ryjkowcowatych(Curculionidae).

Znana jest jedna prahistoryczna pozostałość chrząszcza z rodziny Lepicerus. Zachowany w bursztynie okaz został znaleziony na terenie Birmy i datowany jest na 99-94 mln lat(górna kreda). Opisany został w 2006 roku pod nazwą Haplochelus georissoides.

Przedstawiciele Lepicerus zamieszkują krainę neotropikalną od południowego Meksyku po Ekwador i Wenezuelę(gatunek kopalny zamieszkiwał tereny należące obecnie do Birmy). Każdy z trzech gatunków zasiedla swój preferowany rodzaj siedliska, Lepicerus inaequalis piaszczyste brzegi strumieni, Lepicerus pichilingue suche plantacje bananów, natomiast Lepicerus bufo suche lasy cyprysowe. Chrząszcze Lepicerus są mniej zależni od środowiska wodnego niż pozostali przedstawiciele podrzędu Myxophaga.


Bibliografia:
-http://tolweb.org/Lepiceridae/108334
-https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26191592
-https://nl.wikipedia.org/wiki/Lepicerus_inaequalis
-http://www.gbif.org/species/104583813
-https://ru.wikipedia.org/wiki/Lepicerus
-http://fossilworks.org/?a=taxonInfo&taxon_no=213452&is_real_user=1

sobota, 25 lutego 2017

Lightiella magdalenina - jeden z podkowiastogłowych

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Podkowiastogłowe
  • Rząd: Brachypoda
  • Rodzina: Hutchinsoniellidae
  • Gatunek: Lightiella magdalenina

Występowanie

Lightiella magdalenina został zlokalizowany na terenie archipelagu della Maddalena u wybrzeży Sardynii(Morze Śródziemne). Dokładny zasięg nie jest znany.

Siedlisko

Lightiella magdalenina, podobnie jak inne podkowiastogłowe, zamieszkuje strefę pływów do 1550 m głębokości, żyjąc zagrzebany w luźnych osadach dennych.

Ogólny opis

Podkowiastogłowe to gromada bardzo małych skorupiaków o prymitywnej budowie. Posiadają proporcjonalnie dużą głowę z dużym, pojedynczym karapaksem. Oczy w zaniku, schowane w pancerzu. Posiada dwie pary czułek(anten), pierwsza, krótsza przed otworem gębowym i druga dłuższa, rozgałęziona z tyłu otworu gębowego. Tułów zbudowany z 8 segmentów, wyposażony w 7 par, dwugałęzistych odnóż, pokrytych włoskami. Brak odnóż odwłokowych. Odwłok wydłużony, zbudowany z 11 segmentów(wraz z telsonem), zakończony wydłużonymi wyrostkami(furka).

Lightiella magdalenina osiąga ok. 4 mm długości. Budową ciała nie różni się nadto od innych członków gromady podkowiastogłowych.

Dymorfizm płciowy 

Nie dotyczy. Organizm obojnaki.

Populacja i zagrożenia

Nie podlega klasyfikacji w stopniach zagrożenia. Podkowiastogłowe są organizmami bardzo małymi(makroorganizm 2-4 mm długości ciał), żyjącymi w osadach dennych, dlatego zwykle nie są zauważalne przez badaczy. Niemożliwa jest także ocena ich populacji. Potencjalne zagrożenia nie są znane.

Pożywienie

Detrytus morski.

Zachowanie

Podkowiastogłowe zaliczane są do organizmów zamieszkujących bentos morski(tworzą mejobentos, czyli organizmy nieprzekraczające kilku minimetrów). Bytują zwykle zagrzebane płytką pod powierzchnią dna, wśród osadów dennych. Kawałki materii pokarmowej(detrytus) wyłapują przy pomocy odnóż, które kierują cząstki wzdłuż ciała, aż do otworu gębowego.

Rozród

Podkowiastogłowe w przeciwieństwie do pozostałych skorupiaków, są obojnakami. Obecnie nie opisano naukowo przebiegu kopulacji owej gromady stawonogów, lecz przypuszcza się iż wymagany jest bezpośredni kontakt przynajmniej dwóch osobników. Lightiella magdalenina składa tylko jedno jajo, która przytrzymywane jest przez odnóża blisko dziewiątego, tylnego segmentu ciała. Przypuszczalnie w początkowych fazach rozwoju larwa(w formie metanauplius) jest przytrzymywana przez segment ciała osobnika dorosłego. Później larwa zostaje uwolniona. Przechodzi rozwój bez przeobrażenia. Przy kolejnych wylinkach dodawane są kolejne segmenty ciała i odnóża, aż do ostatecznej formy.

Długość życia

Brak danych.

Naturalni wrogowie 

Większe organizmy drapieżne np. wieloszczety, narybek, czy małe krewetki.

Podgatunki

Nie dotyczy.

Znaczenie dla człowieka

Podkowiastogłowe są jednymi z najbardziej prymitywnych organizmów, przypuszczalnie jednymi z pierwszych zwierząt wielokomórkowych na Ziemi. Obecnie brak danych kopalnych na temat owej gromady, lecz poznanie ewolucji tych skorupiaków może przyczynić się do zmienienia obecnej wiedza na temat ewolucji skorupiaków.

Systematyka i pokrewieństwo

Podkowiastogłowe to niedawno odkryta gromada morskich skorupiaków, do których zalicza się obecnie 12 gatunków(w 5 rodzajach). Posiadają bardzo prymitywną formę, oraz osiągają niewielkie rozmiary(2-4 mm). W przeciwieństwie do innych skorupiaków podkowiastogłowe posiadają dwie pary czułek z czego jedna znajduje się poniżej otworu gębowego(u innych skorupiaków taka lokalizacja czułek występuje jedynie w stadiach larwalnych). Podkowiastogłowe są także obojnakami(u innych skorupiaków obojnactwo występuje jedynie u łopatonogów).

Większość gatunków zostało odkrytych na terenie Ameryki Północnej, kilka u wybrzeży Ameryki Południowej, a pojedyncze gatunki u wybrzeży południowo-zachodniej Afryki, Japonii, Nowej Zelandii i na obszarze Morza Śródziemnego. Z uwagi na dość nikłą wiedzę o owej gromadzie skorupiaków, podkowiastogłowe mogą być tak naprawdę rozsiane po całym świecie.

Podkowiastogłowe zostały okryte dopiero w 1955 roku. Z uwagi na niewielkie rozmiary i życie w osadach morskich, były one pomijane przez badaczy. Obecnie znanych jest 12 gatunków, choć zapewne nieopisanych przedstawicieli tej gromady jest o wiele więcej. Poza Lightiella magdalenina do rodzaju Lightiella zalicza się jeszcze 4 inne gatunki Lightiella floridana, Lightiella incisa, Lightiella monniotae i Lightiella serendipita.

Ciekawostki


  • Podobnie do podkowiastogłowych, mało znaną grupą prymitywnych skorupiaków są łopatonogi. Aż do 1979 roku były znane jedynie z form kopalnych, aż do dnia dzisiejszego opisano 27 gatunków, a wiele czeka na odkrycie.
  • Pierwszym opisanym podkowiastogłowym był Hutchinsoniella macracantha.
  • Lightiella magdalenina został opisany 2006 roku.

Bibliografia:
-https://no.wikipedia.org/wiki/Lightiella_magdalenina
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Podkowiastog%C5%82owe
-http://eprints.uniss.it/829/1/Addis_A_Tesi_Dottorato_2009_Distribution.pdf
-http://eprints.uniss.it/8023/1/Addis_A_Reproductive_system_of_Lightiella.pdf
-http://portalwiedzy.onet.pl/125998,,,,podkowiastoglowe,haslo.html
-https://de.wikipedia.org/wiki/Hutchinsoniellidae
-https://link.springer.com/article/10.1007/s00227-007-0735-8
-http://what-when-how.com/animal-life/class-cephalocarida/

środa, 9 listopada 2016

Morpho cypris - jeden z najpiękniejszych motyli świata

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Owady
  • Rząd: Motyle
  • Rodzina: Rusałkowate
  • Gatunek: Morpho cypris

Występowanie

Morfida Morpho cypris można spotkać na terenie południowego Nikaragua, Kostaryki, Panamy, Kolumbii i zachodniej Wenezueli. Jego występowanie w innych częściach Wenezueli, oraz na terenie Ekwadoru wymaga potwierdzenia. Niektóre źródła mówią także o jego występowaniu na terenie Trynidadu i Tobago.

Siedlisko

Morpho cypris najczęściej żyje wśród koron drzew na terenie lasów deszczowych. Preferuje tereny wzdłuż cieków wodnych(strumieni, rzek), gdyż przerwy wśród koron drzew umożliwiają motylowi swobodny lot.

Ogólny opis

Skrzydła przednie, jak i tylne motyli z rodzaju Morpho posiadają podobną wielkość. Zwykle jedynie górny kraniec przedniej pary skrzydeł jest bardziej wydłużony. Brzegi skrzydeł mogą być delikatnie karbowane, zwłaszcza na tylnej parze skrzydeł. Głowa, tułów, odwłok i nogi zwykle ciemnego koloru. Podobnie jak u innych przedstawicieli rusałkowatych, pierwsza para odnóż zredukowana. Gąsienice zwykle czerwono-brązowe z jaśniejszymi plamami na grzbiecie i drażniącymi włoskami, gęsto usytuowanymi na części głowowej, oraz w kilku parzystych kępkach na grzbietowej części ciała. Pozostała część ciała pokryta rzadszym owłosieniem.

Morpho cypris jest dużym przedstawicielem rodziny rusałkowatych, osiągającym od 12 do 14 cm rozpiętości skrzydeł. U tego gatunku występuje wyraźny dymorfizm płciowy. Przednia para skrzydeł samca jest koloru ciemno błękitnego z metalicznym połyskiem. Na skrzydłach ciągną się 2 rzędy białych plam. Jeden rząd blisko krańca skrzydła. Plamy są małe i rzadko połączone. Drugi rząd w okolicach środka skrzydła. Plamy są wyraźnie większe, często zlewają się ze sobą. Spód skrzydeł biało-brązowy. Zwykle odzwierciedla białe rzędy plam na wierzchniej stronie, lecz dodatkowo między nimi występują 3 duże, brązowe pawie oczka. Tylna para skrzydeł podobnie ciemno błękitna z metalicznym połyskiem. Rzędy białych plam kontynuują się na owym skrzydle, lecz zwykle łączą się ze sobą tworząc pręgę. Spód skrzydła biało-brązowy, odzwierciedla wierzchnią stronę. Między białymi pręgami, występuje 6 brązowych białych oczek, różnych wielkości(zwykle przednie większe). Samica koloru żółtobrązowego. Okolice brzegów skrzydeł, oraz przednia część przedniej strony skrzydła(discal cell) koloru czarnego, lub ciemnobrązowego. Na granicznej, ciemnej stronie skrzydła widoczny jest jasny(żółtobrązowy) rząd plam. Spód skrzydła biało brązowy, nieodzwierciedlający wierzchnią stronę. Widoczne brązowe pawie oczka(zwykle 3 na przedniej parze i 6 na tylnej). Gąsienica posiada zwykle mozaikę kolorów na ciele(czarny, zielony, brązowy, żółty i szary) z jasnozielonymi, dużymi dwiema plamami na grzbiecie. Spód ciała szary. Gąsienica posiada charakterystyczne dla morfidów owłosienie. Poczwarka koloru zielonego, kształtem przypominając odwróconą łezkę.

Dymorfizm płciowy

Bardzo wyraźny. Różnica w ubarwieniu skrzydeł(patrz wyżej). Nie zaobserwowano różnic w wielkości między płciami.

Populacja i zagrożenia

Morpho cypris nie podlega klasyfikacji w stopniach zagrożenia IUCN. Istnieje jednak kilka poważnych zagrożeń dla przetrwania gatunku min. utrata siedliska(wycinka i fragmentacja lasów, osuszanie terenów), oraz kolekcjonerstwo(motyle są masowo wyłapywane i sprzedawane kolekcjonerom). Niektóre podgatunki, jak Morpho cypris bugaba, Morpho cypris aphrodite i Morpho cypris schausi są motylami rzadkimi i traktowanymi jako zagrożone, mimo to nadal nie zostały wpisane na listę gatunków zagrożonych IUCN. Obecnie motyle chronione są jedynie na terenie parków narodowych, choć niektóre kraje(jak Kostaryka, czy Nikaragui) wykazały inicjatywę ochrony owego gatunku.

Pożywienie

Preferowaną rośliną żywicielską jest Inga marginata(rodzina bobowatych), lecz możliwe że może żerować także na innych gatunkach roślin. Imago odżywi się głównie sokiem mlecznym(ciecz wydostająca się z uszkodzonych tkanek roślinnych) i cieczą z sfermentowanych owoców. Przypuszczalnie jak inne motyle jego rodzaju, imago nie żywi się nektarem kwiatowym.


Zachowanie

Morpho cypris jest motylem dziennym. Imago żyje wśród koron drzew, choć w poszukiwaniu partnera może przemieszczać się między wszystkimi strefami lasu. Mimo iż motyl żyje wśród gęstych koron drzew, atrakcyjne są dla nich strefy otwarte(szerokie odstępy między koronami, spowodowanymi na przykład przepływającą rzeką). Samce morfida posiadają wojowniczy charakter. Nie akceptują na swoim terytorium nie tylko innych samców, lecz także innych motyli. Samce imago przez większość dnia, głównie w godzinach porannych i południowych, patrolują terytorium w poszukiwaniu partnera. Większość aspektów życia gatunku nie jest poznana.

Rozród

Brak danych. Przypuszczalnie cykl rozwojowy nie odbiega nadto od spokrewnionych gatunków. Kopulacja u morfidów trwa dosyć długo(od kilku godzin, przez kilka dni).  Samica składa skupisko małych, zielonych jaj na wierzchniej stronie liścia rośliny żywicielskiej. Po ok. 9 dniach wykluwają się gąsienice, które od razu zaczynają żerować. Gąsienice posiadają drażniące owłosienie, które przy kontakcie ze skórą powodują zwykle niegroźne oparzenia i wysypkę. Niektóre doniesienia mówią iż gąsienice morfidów przejawiają zachowania kanibalistyczne. Przed przeobrażeniem się w poczwarkę, larwa przechodzi ok. 4-6 wylinek. Przepoczwarczenie trwa ok. 3 dni. Poczwarka zwykle zawieszona jest na łodydze. Przy dotknięciu drga, emitując ultradźwięki, mające za zadanie odpędzić drapieżniki. Ukształtowany motyl uwalnia się ze skorupki poczwarki, rozkłada skrzydła w celu wysuszenia ich i odlatuje. Cały cykl od jajka do imago trwa ok. 100 dni.

Długość życia

Cały cykl życia morfida trwa ok. 140 dni. Imago żyje od 2 do 4 tygodni.

Naturalni wrogowie

Niektóre ptaki np. złotopióry, tyrankowate, lecz także pająki, żaby i bazyliszki. Gąsienice posiadają bardzo skuteczny mechanizm obronny(włoski drażniące), jednak mało skuteczny przed atakiem mrówek. 

          

Znaczenie dla człowieka

Z uwagi na niepowtarzalne zabarwienie skrzydeł samców, motyl jest bardzo cenionym egzemplarzem w kolekcjach zbieraczy motyli. Najczęściej przywabia się je przy pomocy lekko sfermentowanych owoców, lecz z uwagi na żerowanie głównie w koronach drzew, gatunek rzadko zostaje uchwycony. Poza tradycyjnym zbieraniem motyli w celu ich wypreparowania, nierzadko poluje się na ten gatunek w celu jego sfotografowania. Rdzenna ludność wykorzystuje skrzydła morfidów jako rodzaj biżuterii. Niektóre morfidy są hodowane, głównie w celu zaspokojenia potrzeb kolekcjonerów na rynku, oraz jako atrakcja w motylarniach.

Systematyka i pokrewieństwo

Morpho jest rodzajem o niejednoznacznie określonej liczbie przedstawicieli. Niektóre źródła podają iż jest ich jedynie 29, inne znów uznają ponad 450 gatunków. Według Catalogue of Life obecnie znanych jest 83 gatunków z rodzaju Morpho. Jednak według niektórych badaczy pewne podgatunki należy klasyfikować jako gatunki, stąd zmienna liczba przedstawicieli rodzaju.

Morfidy należą do jednych z najpiękniejszych motyli świata. Połyskujące, żywo zabarwione skrzydła ustępują urodzie jedynie niektórym przedstawicielom rodzajów Papilio i  Ornithoptera. Do najbardziej rozpoznawalnych gatunków należą te o niebieskim zabarwieniu skrzydeł(np. Morpho rhetenor, Morpho didius). Kolor niebieski nie jest jednak wynikiem pigmentacji skrzydła. W rzeczywistości błękitne i zielone morfidy posiadają skrzydła w kolorze żółtobrązowym, lecz przestrzenie między łuskami skrzydeł motyli załamują światło, a bruzdy na ich powierzchni powodują jego dyfrakcję i interferencję. Światło niebieskie jest odbijane, natomiast inne kolory przepuszczane. Zwykle samce morfidów mogą pochwalić się błękitnym zabarwieniem skrzydeł, lecz u niektórych gatunków także samice posiadają jaskrawe ubarwienie, choć zwykle mniej intensywne niż u płci przeciwnej(np. Morpho anaxibia, Morpho didius). Jednak nie wszystkie morfidy posiadają niebieskie skrzydła, można spotkać motyle o ciemnobrązowych (np. Morpho hecuba) i białych skrzydłach(np. Morpho laertes). Morfidy osiągają także dość duże rozmiary, będąc jednymi z największych motyli świata. Najmniejszy morfid osiąga 7 cm rozpiętości skrzydeł(Morpho rhodopteron), natomiast największy do 20 cm rozpiętości(Morpho hecuba).

Morfidy zamieszkują tropikalne tereny, głównie lasy deszczowe(choć niektóre gatunki zasiedlają także tropikalne lasy suche i wtórne), na terenie Ameryki Łacińskiej(od Argentyny po Meksyk). Zasiedlają różne piętra lasu, od bliskiego runa leśnego po piętro koron drzew(natomiast samce morfidów poszukujące partnerek zwykle przeszukują wszystkie piętra). Morfidy są motylami o samotniczym trybie życia(poza okresem rozrodczym), o dosyć silnym terytorializmie. Morfidy korzystają przypuszczalnie z przystosowania zwanego mimikrą, używając do tego niebieskiego, dobrze widocznego i połyskującego, zabarwienia na skrzydłach. Motyle(zwłaszcza samce które najczęściej zmuszone są przeszukiwać las w poszukiwaniu partnerów) wykorzystując jaskrawą barwę, upodabniają się od zwierząt broniących się toksynom. Dodatkowo obecność oczek na skrzydle może mylić potencjalne drapieżniki, które aby uchwycić ofiarę zwykle celują w oczy. Motyl chroni ważniejsze części ciała, tracąc przy odrobinie szczęścia jedynie kawałek skrzydła. Większa ilość oczu może także zmylić drapieżnika, a ich wielkość może dawać złudzenie większego rozmiaru ofiary. Odpoczywający morfid składa skrzydła, a na widoku pozostawia brązową spodnią część. Motyl wykorzystuje zdolności kamuflujące, upodabniając się do martwej roślinności. Lecący motyl, u którego na zmianę pojawia się jaskrawa i ciemna strona skrzydła, może być także mylące dla drapieżnika. Ekologia morfidów nadal w dużej mierze pozostaje niepoznana.

Obecnie żaden przedstawiciel rodzaju Morpho nie jest notowany przez IUCN. Mimo to niektóre gatunki morfidów mogą być zagrożone wyginięciem, lecz z uwagi na brak badań nad populacjami i czynnikami zagrażającymi gatunkom, programy ochronne nie mogą zaistnieć. Większości gatunkom zagraża utrata siedliska(wycinka i fragmentacja lasów), kolekcjonerstwo i zmiany klimatyczne.

Ciekawostki 

  • Samce Morpho cypris, wraz z Morpho rhetenor posiadaja najbardziej opalizujące na niebiesko skrzydła ze wszystkich morfidów.
  • Słowo Morpho pochodzi z języka starogreckiego i jest zmodyfikowanym słowem określającym Afrodytę, boginię piękna. Natomiast epitet gatunkowy cypris to jedno z przydomków Afrodyty. 
  • Wyróżnia się 9 podgatunków Morpho cypris(Morpho cypris cyprisMorpho cypris bugaba, Morpho cypris cellamaculosa, Morpho cypris chrysonicus, Morpho cypris cyanites, Morpho cypris erna, Morpho cypris lathyi, Morpho cypris lelargei, Morpho cypris magiscaeca). Czasami wyróżnia się także inne podgatunki np. Morpho cypris aphrodite i Morpho cypris schausi.
  • Gatunek po raz pierwszy został naukowo opisany przez angielskiego entomologa John'a Obadiah'a Westwood'a w 1851 roku.       

Bibliografia:
-http://www.rainforest-alliance.org/species/blue-butterfly
-http://en.butterflycorner.net/morpho-cypris.453.0.html
-http://morpho.co/cypris.html
-https://en.wikipedia.org/wiki/Morpho_cypris
-http://mrnussbaum.com/amazon/blue_morpho/
-http://entnemdept.ufl.edu/creatures/bfly/blue_morpho.htm
-http://www.catalogueoflife.org/col/search/all/key/Morpho+cypris/fossil/0/match/1

poniedziałek, 5 września 2016

Diplaegidia gladiator - wymarły kompan gołębia wędrownego

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Pajęczaki
  • Rząd: Roztocze
  • Rodzina: Analgidae
  • Gatunek: Diplaegidia gladiator

Ogólny opis

Gatunek bardzo słabo poznany. Diplaegidia gladiator był pasożytniczym roztoczem, żyjącym w piórach gołębia wędrownego(Ectopistes migratorius). Wraz z  wymarciem gołębia(w 1914 roku), przypuszczalnie wymarł i ów pasożyt.

Wiarygodne dane:

  • Diplaegidia gladiator był gatunkiem roztocza, którego pasożytnicze występowanie zostało potwierdzone jedynie na ciele gołębia wędrownego. Roztocze było przypuszczalnie jednym z niewielu pasożytniczych pajęczaków, który był ograniczony do jednego żywiciela, choć niewykluczone(i wielce prawdopodobne) że gatunek występuje na innych gatunkach ptaków(np. gołębi).
  • Występowanie pasożyta było ograniczone do zasięgu występowania jego żywiciela, czyli gołębia wędrownego. Ptak zamieszkiwał Amerykę Północną. Latem przebywał od Gór Skalistych na wschodzie, po centralną Kanadę do północno-wschodnich Stanów Zjednoczonych. Zimą przenosił się na południe od Stanów Zjednoczonych, czasami aż do Meksyku i Kuby.
  • Nie znaleziono opisu zwierzęcia. Podobne gatunki osiągają ok. 1 mm długości ciała, choć opite krwią mogą osiągać nawet 3 cm długości(oskórek bardzo rozciągliwy). Ciało roztoczy dzieli się na dwa segmenty: idiosomę(część ciała na którym znajdują się odnóża kroczne i tylne segmenty) i gnatosomę(obejmującą narządy gębowe).
  • Za datę wymarcia gatunku uznaję się rok 1914, kiedy doszczętnie wymarł gatunek żywicielski roztocza. Gatunek nie oceniony przez IUCN.
  • Poza Diplaegidia gladiator innym przedstawicielem rodzaju Diplaegidia jest Diplaegidia columbae, który pasożytuje min. na gołębiu skalnym(Columba livia).     
Bibliografia:
-http://www.extinct.minks-lang.de/a.englisch/arten.d/diplaegidia.gladiator1.html
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Roztocze_(paj%C4%99czaki)
-http://www.petermaas.nl/extinct-archive/lists/arachnids.htm

niedziela, 14 sierpnia 2016

Stomopneustes variolaris - najczarniejszy jeżowiec

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Szkarłupnie
  • Gromada: Jeżowce
  • Rząd: Stomopneustoida
  • Rodzina: Stomopneustidae
  • Gatunek: Stomopneustes variolaris

Występowanie

Stomopneustes variolaris występuje w tropikalnych, wodach przybrzeżnych Oceanu Indyjskiego i zachodniej części Oceanu Spokojnego. Gatunek najpospoliciej występuje u wybrzeży wysp Maskarenów, Sri Lanki i Filipin. Dokładny zasięg gatunku nie został ustalony.

Siedlisko

Jeżowiec preferuje wody przybrzeżne od kilkunastu centymetrów po kilkadziesiąt metrów głębokości, najczęściej usytuowując się na skałach, lub martwych koralowcach. Unika jednak stref narażonych na działanie fal.


Ogólny opis

Stomopneustes variolaris, podobnie jak inne jeżowce posiada kuliste ciało, pokryte gęsto osadzonymi, wapiennymi kolcami. Stomopneustes variolaris jest jeżowcem o regularnym kształcie ciała, osiągającym do 8 cm średnicy i niemal trzykrotnie tyle licząc z kolcami. Ciało i kolce zwykle koloru czarnego(czasami z domieszką kolorów szarego i fioletowego), nieraz z niebieskawozielonym opalizującym odcieniem. Charakterystyczne dla gatunku jest występowanie na górnej powierzchni ciała pięciu szarobiałych linii, oznaczając promienie jeżowca(szwy płyt skorupy zwierzęcia) i biegnących przez boczne strony ciała. Kolce jeżowca są długie, solidne i ostre, o prawie jednolitej długości(poza krótszymi kolcami znajdującymi się blisko otworu gębowego). Osobniki młode często posiadają jaśniejszy kolor ciała(jasno-czarny, jasnobrązowy), a także z uwagi na to iż większość czasu spędzają w norach i szczelinach, ich kolce odkształcają się(są asymetryczne), dając złudzenie symetrii dwubocznej. Stomopneustes variolaris może być mylony z jeżowcami z rodziny Diadematidae(ich kolce są dłuższe i smuklejsze) i Echinometra mathaei, który ma mniejsze i krótsze kolce, oraz nigdy nie jest całkowicie czarny.

Dymorfizm płciowy

Niezaznaczony.

Populacja i zagrożenia

Rozmieszczenie populacji Stomopneustes variolaris jest nierównomierne. Na jednych terenach występuje pospolicie, na innych jest gatunkiem bardzo rzadkim. Populacja Stomopneustes variolaris jest jednak bardzo duża, tak więc nie został mu przyznana kategoria zagrożenia IUCN. Nie są znane potencjalne zagrożenia dla populacji tego gatunku.

Pożywienie

Gatunek wszystkożerny z przewagą pokarmów pochodzenia roślinnego. Żywi się głównie algami i detrytusem, lecz może zjeść także gąbkę(i inne organizmy o osiadłym trybie życia), czy padlinę.

Zachowanie

Stomopneustes variolaris podobnie jak inne jeżowce jest gatunkiem przydennym, przyczepiającym i poruszającym się dzięki nóżkom ambulakralnym(i kolcom umieszczonym na spodniej części ciała). Osobniki dorosłe zwykle aktywne są całodobowo, przemieszczając się po skale i martwej rafie w poszukiwaniu pożywienia z prędkością kilku centymetrów na minute. Osobniki młodociane wolą nocną aktywność, dzień spędzając w szczelinach skalnych(przez co ich kolce często odkształcają się). Latarnia Arystotelesa(narząd żujący, umieszczony w otworze gębowym) wyposażona jest w silne ząbki(5 mocnych zębów typu stirodonte), które służą do rozdrabiania pokarmu, lecz także jeżowiec dzięki nim potrafi drążyć nory w miękkie skale i koralowcu.

Rozród 

Stomopneustes variolaris jest gatunkiem rozdzielnopłciowym, rozmnażającym się płciowo. Okres godowy przypada zwykle od końca grudnia do połowy lutego(z natężeniem w styczniu). Samice uwalniają do wody komórki jajowe, samce plemniki. Dochodzi do zapłonienia zewnętrznego w wyniku czego po kilku godzinach z komórki jajowej tworzy się blastula, która szybko przeobraża się w larwę echinoplateus(posiada 12 wydłużonych ramion, pokrytych rzęskami, za pomocą których chwyta pokarm). Larwa odżywia się planktonem przez kilka tygodni, po czym opada na dno i przeobraża się w osobnika dorosłego(młodocianego). Okres w ciągu którego osobnik młodociany osiąga rozmiary dorosłego, nie jest znany.

Długość życia

Brak danych. Jeżowce są zwierzętami długowiecznymi, żyjącymi od 30 do nawet 200 lat.


Naturalni wrogowie

Niektóre ryby(ogończowate, rogatkokształtne), rozgwiazdy i kraby

Znaczenie dla człowieka

Z uwagi na to iż jeżowce żyją blisko brzegu, stanowią zagrożenie dla kąpiących się ludzi. Nieraz człowiek nadepnie na jeżowca. Kolce Stomopneustes variolaris z łatwością przebijają skórę człowieka. Złamany kolec jeżowca pozostawiony w ranie, często prowadzi do zakażenia. Stomopneustes variolaris nie jest gatunkiem jadowitym, dlatego nie jest uznawany za gatunek niebezpieczny.

Systematyka i pokrewieństwo

Stomopneustes variolaris jest jedynym poznanym przedstawicielem rodzaju Stomopneustes, oraz jedynym współcześnie żyjącym członkiem rodziny Stomopneustidae. Jego najbliższymi krewnymi są wymarli przedstawiciele rodziny Stomopneustidae min. rodzaj Phymechinus z 6 gatunkami żyjącymi na terenie Europy i Bliskiego Wschodu od jury środkowej po górną kredę, rodzaj Triadechinus z jednym gatunkiem(Triadechinus multiporus) żyjącym na Jamajce w eocenie, rodzaj Promechinus z 1 znanym gatunkiem(Promechinus taferdoutensis) z Maroka z okresu jury środkowej i rodzaj Phymotaxis z 3 znanymi gatunkami żyjącymi w kredzie na terenie Niemiec. Przedstawiciele rodziny Stomopneustidae charakteryzują się regularnym, kulistym kształtem ciała z różnicami anatomicznymi(zwłaszcza w budowie skorupy), które wyróżniają rodzinę od innych przedstawicieli jeżowców. Obecnie najbliższym krewnym Stomopneustes variolaris jest Glyptocidaris crenularis, który także jest jednym przedstawicielem rodzaju Glyptocidaris i rodziny Glyptocidaridae. Oba jeżowce są jedynymi obecnie żyjącymi przedstawicielami rzędu Stomopneustoida. 


Ciekawostki

  • Wśród kolców Stomopneustes variolaris często można znaleźć krewetkę Athanas dorsalis. Owa krewetka korzysta z kolców jeżowca jako ochrony, bardzo rzadko opuszczając ciało gospodarza. Żywi się resztkami organizmów konsumowanych przez jeżowca. Athanas dorsalis osiąga od 1 do 1,8 cm długości ciała, a jej ciało jest całkowicie czarne, co pozwala na dodatkowy kamuflaż przy ciemnych jeżowcach. Jeżowiec nie otrzymuje dodatkowych korzyści z obecności krewetki, dlatego ten związek uznawany jest za komensalizm. Zwykle na pojedynczym jeżowców może żyć od 1 do 3 krewetek.
  • Gatunek został opisany już w 1816 roku przez francuskiego przyrodnika Jean-Baptiste de Lamarck'a, oraz zakwalifikowany do rodzaju Stomopneustes w 1841 roku przez szwajcarskiego zoologa Louis'a Agassiz'a.  
Bibliografia
-http://pubs.sciepub.com/marine/2/3/1/
-http://www.nhm.ac.uk/our-science/data/echinoid-directory/taxa/taxon.jsp?id=1560
-https://en.wikipedia.org/wiki/Stomopneustes_variolaris
-https://fr.wikipedia.org/wiki/Stomopneustes_variolaris
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Je%C5%BCowce
-http://dinoanimals.pl/zwierzeta/jezowce-echinoidea/

sobota, 4 czerwca 2016

Melanoides magnifica - mały ślimak z Jeziora Malawi

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Mięczaki
  • Gromada: Ślimaki
  • Rząd: Sorbeoconcha
  • Rodzina: Thiaridae
  • Gatunek: Melanoides magnifica

Występowanie

Gatunek endemiczny dla Jeziora Malawi, zamieszkujący tereny o piaszczysty, mulistym, lub drobno ziarnistym dnie.

Ogólny opis

Melanoides magnifica jest niewielkim przedstawicielem swojego rodzaju osiągającym ok. 10 mm długości skorupy i 4 mm szerokości. Skorupa lekko spiralna, prawie cylindryczna z żebrowaniem jedynie w górnej części skorupy. Skorupa koloru od kremowego po brązowy z ciemnymi oznaczeniami(np. plamami).

Dymorfizm płciowy

Gatunek rozdzielnopłciowy. Dymorfizm płciowy nieznany. Przypuszczalnie jak u spokrewnionych gatunków, płeć można rozpoznać na podstawie zabarwienia gonad. U samic gonady są zielonkawe, natomiast u samców czerwonawe.

Populacja i zagrożenia

Niektórzy przedstawiciele rodzaju Melanoides są gatunkami zagrożonymi, lub wymarłymi, głównie za sprawą zanieczyszczenia wód przez człowieka. Z uwagi na to iż gatunek rzadko bywa obiektem badań jego stopień zagrożenia nie został oszacowany i obecnie notowany jest jako DD(nieokreślony stopień zagrożenia). Nie zbadano potencjalnych zagrożeń dla gatunku, lecz zanieczyszczenia chemiczne i organiczne wody mogą znacząco wpływać na populację ślimaka.

Pożywienie

Głównie glony, oraz martwa materia roślinna. Dietę może urozmaicać w detrytus.

Zachowanie

Ekologia gatunku słabo poznana. Gatunek o głównie nocnej aktywności. Dzień spędza zagrzebany w miękkich osadach przydennych, natomiast w nocy wyrusza na żer, zjadając osadzające się glony z roślin i skał. Podobnie jak inne ślimaki z muszlą, odpoczywa i chroni się chowając swoje ciało do skorupy.

Rozród

Brak danych. Podobnie jak inni przedstawiciele rodzaju Melanoides jest gatunkiem jajożyworodnym, rozmnażającym się płciowo, lub partenogenetycznie.

Długość życia

Brak danych.

Naturalni wrogowie

Głównie drapieżne ryby i skorupiaki.

Znaczenie dla człowieka

Gatunek nie posiada szczególnego znaczenia dla człowieka.

Ciekawostki

  • Melanoides magnifica osiąga najmniejsze rozmiary wśród przedstawicieli swojego rodzaju(informacja niepotwierdzona)
  • Jednym z najpopularniejszych ślimaków w akwarystyce jest bliski krewniak opisywanego ślimaka Melanoides tuberculata, zwany zwykle świderkiem. Jest gatunkiem łatwym w hodowli, osiągającym 3-4 cm długości skorupy, ciepłolubnym(20-28°C), tolerującym odczyn obojętny i średnio twardą wodę. Żywi się głównie glonami i martwą roślinnością, dzień spędzając zagrzebanym w drobnoziarnistym dnie. Łatwo się mnoży.
  • Rodzaj Melanoides obejmuje 41-44 gatunków ślimaków z czego ok. 9 gatunków jest uważanych za wymarłe(np. Melanoides procurvirostra i Melanoides tournoueri). Niektóre z uwagi na działalność człowieka, inne z przyczyn niepoznanych. Jednak niektóre, szczególnie endemiczne gatunki są poważnie zagrożone np. Melanoides agglutinans, czy Melanoides crawshayi. Istnieje kilka gatunków o dość szerokiej dystrybucji i skłonnościach ekspansywnych np. Melanoides tuberculata(świderek). Ślimaki Melanoides głównie ograniczają swoją dystrybucję do Afryki, Azji i Oceanii, choć kilka gatunków zawleczono w inne rejony. Wszystkie gatunki posiadają spiralny kształt skorupy, osiągającej wielkość od 10 do 27 mm długości. Ślimaki prowadzą głównie nocny tryb życia, dzień spędzając zagrzebanym w podłożu, natomiast w nocy żerując na glonach, martwych roślinach i detrytusie. Mięczaki te są jajożyworodne, rozmnażając się płciowo, lub partenogenetycznie.
Bibliografia:
-http://www.iucnredlist.org/details/184754/0
-https://books.google.pl/books?id=ymYMN3Uvl8AC&pg=PA111&lpg=PA111&dq=Melanoides+magnifica&source=bl&ots=Rqonrgy7xF&sig=hSfxSErVCGIyp2LgOMKnWsJgvFY&hl=pl&sa=X&ved=0ahUKEwjEtL_MnsHMAhVFFiwKHa8MC8YQ6AEINzAF#v=onepage&q=Melanoides%20magnifica&f=false
-https://en.wikipedia.org/wiki/Thiaridae
-https://en.wikipedia.org/wiki/Melanoides
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Melanoides_tuberculata

poniedziałek, 22 lutego 2016

Pyrocoelia signaticollis - mniej znany świetlik

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Owady
  • Rząd: Chrząszcze
  • Rodzina: Świetlikowate
  • Gatunek: Pyrocoelia signaticollis

Ogólny opis

Gatunek słabo poznany. Nie znaleziono wiarygodnego opisu tego owada dotyczącego wymiarów zwierzęcia, zachowania, szczegółów dotyczącego występowania i zwyczajów rozrodczych.


Wiarygodne dane

  • Gatunek został naukowo opisany w 1886 roku przez niejakiego E. Olivier'a. Czasami można spotkać się z nazwą synonimiczną Lychnuris signaticollis.
  • Gatunek zamieszkuję Azję Południową. Zamieszkuję przypuszczalnie, jak spokrewnione gatunki, wilgotne tereny trawiaste i opuszczone pola uprawne z bogatą roślinnością.
  • Prawdopodobnie zachowania rozrodcze nie odstępują zanadto od zachowań rozrodczych spokrewnionych gatunków. Samiec jest uskrzydlony i posiada pokrywy skrzydłowe, natomiast samica jest bezskrzydła, a jej ciało widocznie podzielone na segmenty. Obie płcie posiadają uwsteczniony narząd świetlny i komunikują się głównie za pomocą feromonów. Okres larwalny trwa dość długo(ok. 1 rok). Larwy Pyrocoelia signaticollis są drapieżnikami polującymi na ślimaki. Aktywnie przeszukuję podłoże w poszukiwaniu ofiar. Atakuję ślimaka gryząc jego nogę i wtłaczając w niego neurotoksyne, która paraliżuję ofiarę, jak i częściowo trawi. Larwa w tym czasie musi uważać, aby sama nie paść ofiarą lepkiego śluzu ślimaka. Następnie zjada mięczaka, wysysając jego ciało, które zmienia się w papkę. Przed poczwarką larwa, zmienia się w przedpoczwarkę(praepupa), a po kilku dniach(ok. 5), zmienia się w poczwarkę. Okres poczwarki trwa ok. 10 dni. Samice przepoczwarzają się kilka dni wcześniej, niż samce. Samce wyszukują gotowe do rozrodu samice, wyczuwając wydzielane przez nią feromony. Samica może kopulować z kilkoma samcami i składa ok. 70 jajek, po czym ginie. Samiec umiera po kopulacji. Długość życia osobnika dorosłego trwa ok. 1 miesiąc.
  • Rodzaj Pyrocoelia należy do plemienia Lampyrini. Owady te występują na terenach państw holarktycznych i charakteryzują się wyspecjalizowanym narządem świecącym, który za pomocą bioluminescencji wytwarza światło, pomocne przy wyszukiwaniu partnerów rozrodczych. Jedynie rodzaje Paraphausis i Pyrocoelia posiadają uwsteczniony narząd świetlny, bazując głównie na węchu przy poszukiwaniu partnera. Larwy świetlików żywią się ślimakami, pozostając dość długo w okresie larwalnym(1-2 lata), czasami kilkukrotnie zimując. Podobnie jak u innych przedstawicieli świetlikowatych u chrząszczy plemienia Lampyrini występuję widoczny dymorfizm płciowy. Samce są uskrzydlone, natomiast samice bezskrzydłe, lecz obie płcie posiadają narządy świetlne. Najbardziej znanym przedstawicielem owego plemienia jest świetlik świętojański(Lampyris noctiluca).
  • Rodzaj Pyrocoelia liczy 64 gatunków świetlików min. Pyrocoelia atripennis, Pyrocoelia pekinensis i Pyrocoelia opaca.
Bibliografia
-https://nl.wikipedia.org/wiki/Pyrocoelia_signaticollis
-http://www.gbif.org/species/109658648
-https://en.wikipedia.org/wiki/Firefly
-https://en.wikipedia.org/wiki/Lampyrini

sobota, 5 grudnia 2015

Podkówczaki - kolonijne, stare organizmy

inne nazwy: mszywioły słodkowodne
  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Mszywioły
  • Gromada: Phylactolaemata(Podkówczaki)

Występowanie

Zasięg podkówczaków obejmuje głównie Półkule Południową, choć wiele gatunków występuję także w rejonach Półkuli Północnej. Niektóre mszywioły, jak Pectinatella magnifica Cristatella mucedo, posiadają szeroki holarktyczny obszar występowania, natomiast niektóre gatunki występują endemicznie dla danych rejonów(np. Plumatella javanica, odnaleziony jedynie na wyspie Jawa). Podkówczaki są organizmami wodnymi, występującymi jedynie w wodzie słodkiej. Mszywioły słodkowodne można spotkać w jeziorach, rzekach, stawach i innych zbiornikach wodnych, głównie na płyciznach.

Ogólny opis 

Pojedynczy osobnik zwany zooidom jest bardzo mały, dobrze widzianym na poziomie mikroskopijnym. Zbudowany jest z dwóch odcinków, głowowego wyposażonego w aparat czułkowy zwany lofoforem, oraz dolnego, nieruchomego odcinka. Dookoła otworu gębowego znajdują się orzęsione czułki, osadzone na kształt litery U. Ciało w części tylnej pokryte jest zooecjum(pochewką) o galaretowatej, lub chitynowej(czasami zwapniałej) formie. Podkówczaki tworzą kolonie, zwane zoariami, które złożone są z żerującej formy zwanej autozooidami, które są klonami osobnika założycielskiego. Kolonie podkówczaków mają zwykle owalny, lub wydłużony kształt, a spójność organizmów zapewnia swego rodzaju zmineralizowany egzoszkielet, zbudowany z galaretowatej substancji(białka) wydzielanej przez zooidy. Kolonie podkówczaków mogą osiągać od kilku minimetrów do paru metrów.

Dymorfizm płciowy

Nie dotyczy. Każdy osobnik jest obojnakiem.

Populacja i zagrożenia

Podkówczaki są uważane za organizmy pospolite, choć niektóre gatunki uważane są za rzadkie(zwłaszcza te z rejonów tropikalnych). Żaden gatunek nie jest notowany przez IUCN.

Pożywienie

Drobne organizmy planktonowe, okrzemki i cząstki organiczne, zdobywane za pomocą filtracji.

Zachowanie

Podkówczaki prowadzą osiadły tryb życia, tworząc swoją kolonie przyczepione do gałęzi, skał, roślin i innych materiałów znajdujących się w wodzie. Niektóre gatunki, jak mucedo(Cristatella mucedo) posiadają możliwość przemieszczania całej kolonii, poruszając się ruchem pełzającym. Podkówczaki, poza niektórymi gatunkami(np. mucedo), za miejsce założenia kolonii wybierają tereny zacienione, rzadko akceptując miejsca o pełnej ekspozycji na słońce. Z nastaniem okresu zimowego i obniżeniem temperatury kolonia podkówczaków ginie, uwalniając statoblasty(formy przetrwalnikowe), które wraz z nastaniem wiosny regenerują kolonie i tworzą nowe skupiska.


Rozród

Podkówczaki rozmnażają się na dwa sposoby. Obojnacze zooidy wydalają nasienie, które następnie jest wchłaniane z pokarmem przez inne osobniki(w obrębie kolonii, lub w koloniach sąsiednich). Dochodzi wtedy do zapłodnienia jajeczek(rozmnażanie płciowe) z których powstają 1-2 mm larwy(cyfonauty). Larwa wyposażona jest zwykle w rzęski, które umożliwiają jej pływanie w toni wodnej. Po zakończeniu planktonowego trybu życia(trwającego od paru godzin do paru dni) larwa opada na dno i tworzy nową kolonie, przemieniając się w zooid i rozmnażając poprzez pączkowanie(bezpłciowe). Drugim sposobem rozmnażania jest unikatowy wśród mszywiołów tworzenie form przetrwalnikowych statoblastów(rodzaj pączkowania, bezpłciowe). Zwykle na przełomie lata i jesieni, zooidy tworzą statoblasty, połączone początkowo jelitem do organizmu rodzicielskiego(który go odżywia) i okryte, twardą chitynową osłonką. W wyniku czynnika stresowego, lub śmierci osobnika rodzicielskiego, statoblast jest uwalniany do toni wodnej. Niektóre formy przetrwalnikowe posiadają aparat hydrostatyczny z komorami powietrza, który pozwala im unosić się na powierzchni wody. Niektóre jednak pozbawione są tego narządu, przez co opadają na dno, lub pozostają zaczepione do organizmu rodzicielskiego i w razie śmierci całej kolonii odbudowują ją. Te unoszące się na powierzchni są zwykle rozpraszane na większe odległości. Mogą przetrzymać niekorzystne warunki, w tym zamrożenie i wysuszenie i być transportowane na duże odległości przez zwierzęta, unoszące się kawałki roślin i wiatr. Kiedy statoblast osiądzie na odpowiednim środowisku, otwiera się, a z komórek wewnątrz niego rozwija się zooida, która daje początek nowej kolonii. Badania sugerują iż grupa kolonii na obszarze ok. 1 m² może wyprodukować nawet 800 tysięcy statoblastów.

Naturalni wrogowie 

Głównie ślimaki(zwłaszcza z rodziny Ampullariidae) i ryby.

Długość życia 

Żywotność pojedynczych zooid trudna do oszacowania. Kolonie podkówczaków przy sprzyjających warunkach mogą przetrwać nieskończenie długo. W klimacie umiarkowanym kolonia ginie zwykle z nastaniem zimy.

Znaczenie dla człowieka

Podkówczaki jako filtratorzy przyczyniają się do oczyszczania i poprawy jakości wody, przez co przez wielu uważane są za zwierzęta pożyteczne. Jednak niektóre gatunki(np. Plumatella) mogą być wektorem pasożyta Tetracapsuloides bryosalmonae powodującego chorobę nerek u hodowlanych i dzikich populacji ryb z rodziny łososiowatych, co może prowadzić do 90% strat w niektórych populacjach. Niegdyś kolonie mszywiołów mogły tworzyć się w rurach przenoszących wodę, co prowadziło z czasem do ich zapchania, lecz wraz z upowszechnieniem filtracji wody problem zanikł. Mszywioły mogą tworzyć się także w domowych zbiornikach wodnych np. akwariach, lecz poza małą atrakcyjnością i możliwością zapchania sprzętów akwarystycznych, nie mają negatywnego wpływu na funkcjonowanie zbiornika.

Ciekawostki


  • Mszywioły są jednymi z najstarszych organizmów zamieszkujących Ziemię. W 2010 roku na podstawie skamieniałości odnalezionych na terenie Meksyku opisano Pywackia baileyi, jako najstarszy gatunek mszywiołu, datowany na ok. 488 milionów lat(późny kambr). Obecnie jednak trwają spekulację nad przynależnością rodzaju Pywackia. Niektórzy badacze sugerują iż Pywackia baileyi może być gatunkiem koralowca ośmiopromiennego.
  • Znanych jest ok. 15 tysięcy wymarłych mszywiołów(natomiast 5 tysięcy gatunków występuję obecnie). Skamieniałości słodkowodnych mszywiołów są bardzo rzadkie. Przypuszczalnie pojawiły się w późnym permie ok. 250 milionów lat temu.
  • Mucedo(Cristatella mucedo) jest ciekawym gatunkiem mszywiołu słodkowodnego, który potrafi przemieszczać się całą kolonią. Mucedo posiada silnie umięśnioną podeszwę(narząd ruchu), która umożliwia gatunkowi wolne pełzanie. Zamieszkuję tereny Azji, Ameryki Północnej i Europy(także Polski). 
  • Na terenie Polski występuję 18 gatunków mszywiołów z czego 11 w wodach słodkich min. Hyalinella punctata, Fredericella sultana i Lophopus crystallinus. 
  • Naukowcy zbadali iż co najmniej trzy gatunki mszywiołów słodkowodnych potrafią przetrwać trudne warunki zimowe Arktyki.
  • Gromada podkówczaków(Phylactolaemata) obejmuję obecnie jeden rząd Plumatellida z 7 rodzinami i ok. 70 gatunkami. Rodzinę Pectinatellidae i rodzaj Varunella umieszcza się czasami w osobnym rzędzie incertae sedis(niepewna pozycja taksonomiczna).
Bibliografia:
-https://fr.wikipedia.org/wiki/Phylactolaemata
-https://en.wikipedia.org/wiki/Phylactolaemata
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Podk%C3%B3wczaki
-http://what-when-how.com/animal-life/class-phylactolaemata/
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Mucedo

piątek, 25 września 2015

Oprzędnica jesienna - koszmar drzew owocowych

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Owady
  • Rząd: Motyle
  • Rodzina: Erebidae
  • Gatunek: Oprzędnica jesienna(Hyphantria cunea)

Występowanie

Oprzędnica jesienna początkowo zamieszkiwała terytorium Ameryki Północnej od Panamy po południową Kanadę. Przypadkowo ćma została wprowadzona ok. 1940 roku na tereny Jugosławii, gdzie szybko rozprzestrzeniła się i poszerzyła swój zasięg o pobliskie kraje. Pod koniec XX wieku była już notowana na terenie od Francji po Danię, Włochy, Grecję, Turcję i Kazachstan. Motyl został także wprowadzony na tereny Chin, Korei Południowej, Mongolii, Japonii i południowej części Kraju Nadmorskiego(Rosja). Motyla zaobserwowano także na terenie Nowej Zelandii. Owad występuje głównie na terenach, gdzie występują rośliny żywicielskie gąsienic, czyli min. klony, morwy, jabłonie, gruszę, śliwy, czereśnie i wiśnie.

Ogólny opis

Dojrzałe gąsienice oprzędnicy jesiennej osiąga rozmiar do 3,5 cm długości ciała. Ich ciało jest koloru od brunatnozielonego do jasnożółtego(ciemnieje wraz z dojrzewaniem), pokryte ciemnymi plamami z dwoma, podłużnymi jasnymi pasami po bokach ciągnącymi się przez całą długość ciała i pęczkami białych i brunatnych, gęsto rozmieszczonych włosków. Część głowowa koloru czerwonego, lub czarnego. Poczwarka ciemnobrunatna, osiągająca 1 cm długości. Imago osiąga 2,5-4 cm rozpiętości skrzydeł. Tułów i odwłok masywne, koloru białego(odwłok czasami w kolorze żółtawym), pokryte białym owłosieniem, najbardziej gęstym w okolicach tułowia. Głowa proporcjonalnie mała, biała i owłosiona. Skrzydła jednolicie białe, lub pokryte brązowymi , lub czarnymi plamami. Kończyny pomarańczowe, lub żółte.

Dymorfizm płciowy

Słabo zaznaczony. Czułki samca są zwykle grubsze i dłuższe, natomiast samica posiada nieco masywniejszy odwłok.

Populacja i zagrożenia

Gatunek nie podlega klasyfikacji w stopniach zagrożenia. Jest motylem pospolitym i powszechnym na terenie naturalnego zasięgu i gatunkiem inwazyjnym w niektórych rejonach świata. Nie są znane poważne zagrożenia dla populacji oprzędnicy jesiennej.

Pożywienie

Gąsienica żeruję na wielu gatunkach roślin(na ponad 636 gatunkach). Ulubionymi roślinami żywicielskimi są min. morwy, jabłonie, wiśnie, czereśnie, gruszę, śliwy, klony, dęby, olchy i topolę, lecz może także żerować na orzechu włoskim, orzechu amerykańskim, winoroślach, chmielu, wierzbach i wielu innych. Imago żywi się głównie nektarem kwiatowym jeżyn i ostów.

Zachowanie

Oprzędnica jesienna jest jednym z najbardziej polifagicznych gatunków motyli, którego gąsienice żerują na wielu gatunkach drzew leśnych i owocowych. Gąsienice zwykle spotykane w dość dużych ilościach na pojedynczej roślinie, ze względu na dużą ilość składanych jaj przez samice. Świeżo wyklute larwy od razu przechodzą do przędzenia pajęczyny, która łączy przyległe liście i tworzy swego rodzaju gniazdo. Po osiągnięciu ponad 3 cm długości przez gąsienice(po ostatnim linieniu), opuszcza ona gniazdo i intensywnie żeruję, aby zgromadzić zapasy potrzebne do przepoczwarzenia się. Gąsienica potrafi wytrzymać nawet 2 tygodnie bez jedzenia. Gąsienica przepoczwarza się w ściółce, lub pod korą u podstawy drzewa. Cienki kokon poczwarki złożony jest z detrytusu zlepionego przędzą. W tej formie motyl zimuję. Osobniki dorosłe pojawiają się zwykle w okolicach marca w południowych rejonach zasięgu, lecz na północnych obszarach występowania mogą pojawić się dopiero późną wiosną, lub wczesnym latem. Prowadzi nocny tryb życia i jest przyciągana przez światło. W razie braku dogodnych miejsc na złożenie jaj(wyczerpanie zapasów żywności) może migrować na inne pobliskie obszary.

Rozród

Po odbyciu kopulacji samica na spodniej części liścia  składa od 400 do 1000 zielonkawych jaj, pokrytych drobnymi, białymi włoskami. Po 1-2 tygodniach wykluwają się malutkie, zielonkawe gąsieniczki, które z przędzy i złączonych przez nią liści tworzą gniazdo, chroniące przed drapieżnikami. Po osiągnięciu ponad 3 cm przez larwę opuszcza ona gniazdo i w wieku 4-6 tygodni przepoczwarza się. Zimuję w formie poczwarki przez ok. 5-7 miesięcy(w zależności od szerokości geograficznej). Osobniki dorosłe pojawiają się wczesną wiosną na obszarach południowych zasięgu(marzec), a na północnych obszarach mogą pojawiać się dopiero późną wiosną, lub wczesnym latem(maj, czerwiec).

Naturalni wrogowie

Niektóre ptaki, nietoperze, pająki itp. Dla gąsienic głównie ptaki i mrówki.

Długość życia

Larwa: 4-6 tygodni, Poczwarka: 5-7 miesięcy, Imago: kilka tygodni.

Znaczenie dla człowieka

Larwy oprzędnicy jesiennej żerują na drzewach owocowych, dlatego ćma uważana jest za szkodnika(agrofaga). Grupowe żerowanie gąsienic oprzędnicy często prowadzi do gołożerów(ogołocenia drzewa z liści), co może prowadzić do obumarcia rośliny. Zwalczana przy użyciu insektycydów i środków biologicznych. W Ameryce Północnej i Europie południowo-wschodniej oprzędnica jesienna stanowi poważne zagrożenie dla sadów. W innych rejonach Europy i Azji nie stanowi większego zagrożenia z powodu jednostkowych wystąpień i małych tendencji ekspansywnych.

Ciekawostki


  • Wyróżnia się dwie podstawowe mutację oprzędnicy jesiennej. Pierwsza mutacja występuję głównie na obszarach północnych i charakteryzuje się czysto białymi skrzydłami imago, oraz czarnym zabarwieniem główek gąsienic. Druga zamieszkuje południowe obszary. Skrzydła owej mutacji są zwykle ciemno nakrapiane, natomiast larwy posiadają czerwoną, lub pomarańczową część głowową. Niegdyś obie mutację klasyfikowane był jako odrębne gatunki i mimo iż obecnie północna i południowa populacja zostały uznane jako jeden gatunek to nadal trwają badania nad poprawną klasyfikacją owej ćmy. Obie odmiany motyla są spotykane na terenach, gdzie został introdukowany.
  • W Polsce oprzędnica jesienna pojawia się sporadycznie i nie posiada stałych populacji. Jednak entomolodzy spekulują iż w wyniku globalnego ocieplenia oprzędnica może powiększyć swój zasięg, obejmując w tym również tereny Polski.
  • Oprzędnica jesienna została opisana po raz pierwszy przez jednego z najbardziej znanych entomologów Dru Drury'ego w 1773 roku.
  • Oprzędnica należy do podrodziny niedźwiedziówkowatych z których tylko nieliczne są szkodnikami. Ciekawostką jest iż gąsienice niektórych gatunków np. Paracles klagesi i Paracles laboulbeni, nauczyły się żyć pod wodą żerując na roślinach wodnych.   
  • Oprzędnica jesienna jest znana jako jeden z najgroźniejszych szkodników upraw. 
  • Do rodzaju Hyphantria zalicza się obecnie 15 gatunków motyli min. Hyphantria liturata, Hyphantria penthetria i Hyphantria textor.
Bibliografia:
-https://en.wikipedia.org/wiki/Fall_webworm
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Oprz%C4%99dnica_jesienna
-http://ento.psu.edu/extension/factsheets/fall-webworm
-http://entnemdept.ufl.edu/creatures/trees/moths/fall_webworm.htm
-http://www.iop.krakow.pl/gatunkiobce/default.asp?nazwa=opis&id=85&je=pl

czwartek, 23 lipca 2015

Halobates splendens - pelagiczny owad

  • Królestwo: Zwierzęta
  • Typ: Stawonogi
  • Gromada: Owady
  • Rząd: Pluskwiaki
  • Rodzina: Nartnikowate
  • Gatunek: Halobates splendens

Występowanie

Halobates splendens zamieszkuje wschodnią część Oceanu Spokojnego. Występuje na obszarach gdzie temperatura utrzymuje się w zakresie 24-28°C przez cały rok. Jest jednym z pięciu pelagicznych halobat(żyjących na pełnym morzu).

Ogólny opis

Halobates splendens mierzy 4,3-4,9 mm długości ciała. Szaro-brązowe ciało halobaty jest szerokie i krępe w przeciwieństwie do słodkowodnych nartników. Pokryte jest dodatkowo drobnymi włoskami, wśród których podczas zanurzenia, osadzają się pęcherzyki powietrza, dzięki którym owad potrafi oddychać pod wodą. Dodatkowo powietrze wynosi halobatę na powierzchnię wody(np. jeżeli zostanie zalana falą). Głowa owada jest krótka, wyposażona w parę oczu złożonych. Odwłok krótki, większy jedynie u samic noszących jajka. Halobata posiada parę wysuniętych do przodu anten, oraz trzy pary odnóż. Przednia para kończyn jest gruba, przystosowana do chwytania i przytrzymywania zdobyczy. Dwie kolejne pary są bardzo długie, wyposażone w wydłużone stopy posiadające cienkie włoski, przypominające szczoteczki(umożliwiają one poruszanie się po tafli wody).

Dymorfizm płciowy

Nieznaczny. Samce osiągają większe rozmiary(samce do 4,9 mm długości ciała, samice do 4,3 mm).

Populacja i zagrożenia

Gatunek nie podlega klasyfikacji w stopniach zagrożenia. Nie są znane zagrożenia dla populacji tego gatunku.

Pożywienie

Głównie plankton. Żywią się także martwymi zwierzętami unoszącymi się w toni wodnej, rybią ikrą, narybkiem i niewielkimi meduzami.

Zachowanie

Halobates splendens jest jednym z nielicznych morskich owadów, ślizgającym się po powierzchni, wykorzystując napięcie powierzchniowe wody, dzięki włoskom, które pokrywają stopy owada i nie wchłaniają wody. Halobaty używają dwóch par kończyn do poruszania się, a jako siłę napędową używają drugiej pary odnóż, którymi odbijają się od wody i posuwają do przodu. W razie dostania się halobaty pod powierzchnie wody(np. w wyniku zalania przez falę, lub deszcz), owad dzięki pęcherzykom powietrza osadzonych na włoskach ciała, szybko wynosi się na powierzchnie. W razie zagrożenia owad potrafi bardzo szybko uciekać, ślizgając się po tafli wody. Ekologia halobat pozostaje w wielkiej mierze niezbadana.

Rozród

Słabo poznany. Okres w jakim halobata Halobates splendens przystępuje do rozrodu nie jest znany, choć biolodzy sugerują iż owady te nie posiadają określonego okresu rozrodczego. Samica składa ok. 1 milimetrowe, pomarańczowe jajka(przypuszczalnie ok. 10-40) na obiektach unoszących się na tafli wody np. piórach, glonach, częściach roślin, czy śmieciach. Następnie owad opuszcza jajka i nie interesuję się ich losem. Dokładny czas inkubacji jest nieznany, choć może trwać nawet 1 miesiąc. Larwy po wykluciu przypominają w pomniejszeniu osobniki dorosłe, lecz są od nich jaśniejsze. Młode halobaty przechodzą jeszcze ok. 5 wylinek zanim osiągną postać osobnika dorosłego. Nie wiadomo jak długo trwa ten okres dojrzewania, lecz badacze sugerują iż ok. 2 miesiące.

Naturalni wrogowie

Ryby i ptaki wodne np. petrele, rybołówki i rybitwy.

Długość życia

Brak danych.

Znaczenie dla człowieka 

Gatunek nie posiada szczególnego znaczenia dla człowieka.
   

Ciekawostki


  • Halobates splendens jest jedną z 5 pelagicznych halobat. Innymi są Halobates micans, Halobates germanus, Halobates sericeus i Halobates sobrinus.
  • Jajka halobat odnajdywano na oceanicznych śmieciach, w tym na kawałkach plastiku i grudkach smoły.
  • Nieraz liczba złożonych jaj przez halobaty na pojedynczym unoszącym się obiekcie przekraczała 100 000.  
  • Halobaty, jak i nartniki są wyznacznikiem czystości wody, ponieważ mają problem przy poruszaniu się po wodzie zanieczyszczonej, gdyż detergenty obniżają napięcie powierzchniowe wody.  
  • Jajka halobat po złożeniu są koloru pomarańczowego, lecz w formalinie przebarwiają się na kolor biały.   
  • Halobaty są nadal jednymi z mniej poznanych owadów.
  • Rodzaj Halobates został opisany po raz pierwszy przez niemieckiego biologa Johann'a Friedrich'a von Eschscholtz w 1822 roku. Zebrał on próbki trzech gatunków halobat(Halobates micans, Halobates sericeus i Halobates flaviventris)  podczas wyprawy na przełomie 1815-18 roku.
  • Rodzaj Halobates liczy obecnie ok. 46 gatunków halobat min. Halobates mariannarum, Halobates sexualis i Halobates hawaiiensis. Większość halobat żyję w wodach przybrzeżnych. 
Bibliografia:
-https://pl.wikipedia.org/wiki/Halobates
-https://en.wikipedia.org/wiki/Halobates
-http://www.gbif.org/species/5866061